Które przeciwutleniacze są najskuteczniejsze? - Witaminy - część 1

Hej!

Po poście na temat wolnych rodników (do przeczytania TUTAJ) wręcz obowiązkiem jest przejść do opisania jak działają przeciwutleniacze i które z nich najlepiej radzą sobie z neutralizowaniem wolnych rodników. 

Tak jak wolne rodniki są ciągle obecne w naszym organizmie, tak i są również przeciwutleniacze. I wszystko jest ładnie i pięknie, dopóki tych przeciwutleniaczy zaczyna być mniej niż wolnych rodników. Wtedy te pierwsze najzwyczajniej w świecie przestają nadążać w neutralizowaniu tych drugich. I dlatego musimy sobie pomóc, dostarczając przeciwutleniaczy wraz z kosmetykami do skóry lub z pożywieniem do organizmu.

Jak działa przeciwutleniacz? Poniżej umieszczam obrazek przedstawiający istotę jego działania (obrazek udostępniłam także w poście o wolnych rodnikach).

A więc cząsteczka, która jest przeciwutleniaczem oddaje swój elektron wolnemu rodnikowi, aby zatrzymać go w jego iście niszczycielskiej podróży. Oczywiście przeciwutleniacz nie staje się po oddaniu elektronu wolnym rodnikiem, to, że dobrowolnie się go pozbył, nie stanowi dla niego problemu i może on dalej spokojnie spełniać swoją funkcję.

A zatem zadajmy sobie teraz pytanie: jakie substancje są w takim razie najskuteczniejszymi przeciwutleniaczami?

Takich przeciwutleniaczy jest całe mnóstwo! Możemy je nawet podzielić na te, działające w środowisku wodnym i te, które funkcjonują w tłuszczach. Jednymi z najlepszych przeciwutleniaczy są witaminy…

Witaminy pewnie każdy z nas w życiu przyjmował, ale pewnie nie zdawał sobie sprawy, że oprócz tego, że chronią przed wystąpieniem chorób i dolegliwości wynikających z niedoborów (najprosztsze przykłady: kurza ślepota – niedobór witaminy A, spadek odporności – niedobór witaminy C) to dodatkowo skutecznie zapobiegają powstawaniu zmarszczek, ogólnemu starzeniu się organizmu, a nawet wystąpieniu choroby nowotworowej.

Witamina A

Popularny retinol dobrze jest dobrze znany, ale należy jeszcze wspomnieć o prowitaminach A, czyli karotenoidach, wśród których gwiazdą jest β – karoten. Potrafią zneutralizować szczególnie wredny typ wolnego rodnika, jakim jest tlen singletowy, który to  uwielbia niszczyć geny komórkowe i jej błonę.

Astaksantyna

Jest to związek należący do jednej z grup karotenoidów – ksantofili. Udowodniono, że jest 50 razy silniejsza od β-karotenu, a 550 razy od witaminy E, która z kolei jest określana jako witamina młodości… Mało kto o astaksantynie słyszał, napiszę tylko, że występuje naturalnie w algach morskich i powoli jest wprowadzana do kosmetyków. Temat astaksantyny na pewno pojawi się jeszcze na blogu.

Witamina C

Oprócz tego, że świetnie walczy z tlenem singletowym i rodnikiem hydroksylowym (jedne z bardziej agresywnych wolnych rodników), to potrafi zregenerować osłabioną po ataku wolnych rodników witaminę E (która niestety się trochę degraduje) do swojej pierwotnej postaci. Także bardzo dobre jest stosowanie witaminy C i E razem w kosmetykach (przykład? Olej arganowy jest bogaty w witaminę E, wystarczy dodać kropelkę oleju z róży piżmowej lub olejku eterycznego z cytryny i już mamy mocniejsze działanie).

Witamina E

Wspomniana już przeze mnie, nazywana przez wielu witaminą młodości, stoi na straży błony komórkowej, nie dopuszcza do ataku wolnych rodników i ich wniknięcia do wnętrza komórki. Mało tego – witamina E przerywa proces ich powstawania. Ponadto potrafi uporać się z plamami starczymi powstałymi wskutek utleniania przez wolne rodniki grudek tłuszczu. Niestety, jest tu jeden minus. Po walce z rodnikami potrafi on stać się…. tokoferoksylowym produktem rodnikowym, czyli po prostu sam staje się wolnym rodnikiem. Na szczęście może on wrócić do swojej „normalnej” postaci dzięki witaminie C:)

Witamina Q

Haaa, wiedzieliście o witaminie Q? Jest to wszystkim znany koenzym Q, inaczej zwany ubichinonem, który w zasadzie nie jest witaminą, tylko substancją witaminopodobną. Ubichinon jest niezwykle ceniony, gdyż hamuje on niszczącą aktywność rodników, które powstały przez działanie promieniowania słonecznego i które niszczą kolagen.

A na koniec jak dla mnie najważniejszy środek do walki z wolnymi rodnikami: FILTR PRZECIWSŁONECZNY! Jest to najbardziej skuteczny środek przeciwzmarszczkowy i przeciwstarzeniowy! Ogromna ilość wolnych rodników indukowana jest przez promieniowanie ultrafioletowe i skutecznie niszczy strukturę skóry. Dla przykładu: pewien kierowca jeździł sobie swoją ciężarówką, wyjeździł 28 lat, i, jak widać na zdjęciu, o wiele szybciej nastąpiło starzenie się skóry po jednej stronie twarzy, którą regularnie oświetlało słońce. Szyby nie pomogły. A więc fitry, fitry i jeszcze raz filtry! 

źródło: http://www.nejm.org/doi/full/10.1056/NEJMicm1104059

Mam nadzieję, że zachęciłam do regularnego stosowania filtrów, nie tylko latem, także zimą, kiedy słońce schowane zazwyczaj za chmurami też daje naszej skórze popalić:)

Pa!:)

Czytaj dalej

Autor: Maddie Ann

Udostępnij:

Co wolne rodniki robią z naszym organizmem?

Na pewno wielu z Was słyszało o wolnych rodnikach – tajemniczych tworach, które sieją spustoszenie w naszym ciele. Słyszały o nich szczególnie kobiety – zapewne najczęściej w reklamie telewizyjnej przedstawiającej Wspaniały, Cudowny i Fantastyczny, Jedyny Na Rynku Krem Przeciwzmarszczkowy, który CHRONI PRZED DZIAŁANIEM WOLNYCH RODNIKÓW. Wniosek po obejrzeniu takiej reklamy jest jeden: wolne rodniki są złe. Niedobre. Należy z nimi walczyć. Ponieważ są odpowiedzialne za powstawanie zmarszczek (jak dowiecie się później – nie tylko za to).

Tak było ze mną. Usłyszałam o wolnych rodnikach parę ładnych lat temu i nie wiedziałam o co chodzi. Postanowiłam się dowiedzieć i temat na tyle mnie wciągnął, że postanowiłam go dokładnie przestudiować w ramach mojej pracy licencjackiej.

Co to w ogóle są te wolne rodniki? Bakterie? Wirusy? Substancje?

Zacznę od małego przypomnienia z lekcji biologii:

Jak wiadomo tlen jest nam potrzebny do życia. Pobieramy go z powietrza do płuc, stamtąd dostaje się do krwi, a wraz z krwią do wszystkich komórek organizmu. W komórkach następuje proces oddychania komórkowego, a więc utleniania najczęściej glukozy, w wyniku czego powstaje dwutlenek węgla, woda, energia potrzebna do różnorodnych procesów życiowych oraz produkty uboczne, którymi są między innymi właśnie wolne rodniki.

Są to cząsteczki, które mają jeden niesparowany elektron i usilnie chcą znaleźć temu biednemu, samotnemu elektronowi drugą połówkę, czyli go sparować. Aby zobrazować, jak to wygląda, przygotowałam coś na kształt krótkiego komiksu w starym jak świat, ale świetnym do rysowania kółek programie o nazwie Paint. Od razu zaznaczam, że grafikiem nie jestem, więc walory estetyczne obrazków są na poziomie siedmiolatka, mam nadzieję jednak, że dzięki nim będzie można zrozumieć o co chodzi. A jak nie, to się chociaż pośmiejecie.

Co tu mamy? Zielony atom z niesparowanym elektronem (wolny rodnik) wyróżniający się na tle innych atomów/cząsteczek (choć to, co wyrysowałam, przypomina bardziej atomy) ze sparowanymi elektronami, które żyją sobie, nikomu nie wadzą i spełniają swoją funkcję. Takim fajnym przykładem jest cząsteczka NO, czyli tlenku azotu: tlen ma 8 elektronów, a azot ma 7, czyli jeden elektron nie ma swojej pary. Na obrazku atomy mają po 2 elektrony, ale przykład tlenu pokazuje, że par może być więcej niż tylko jedna. Po prostu mi się nie chciało rysować małych kółeczek.

Gdzie wolne rodniki szukają drugiej połówki dla swojego elektronu? Wszędzie gdzie się tylko da. Zabierają elektrony komórkom (szczególnie jej błonie, co wpływa m.in. na przepuszczalność szkodliwych substancji  do wnętrza komórki), białkom (kolagenowi i elastynie – wiemy jakie konsekwencje ma zniszczenie tych cząstek) i innym potrzebnym nam substancjom. Wymyśliłam sobie, że nasz zielony wolny rodnik upatrzył sobie właśnie błonę komórkową – oczywiście przestrzegam przed myśleniem, ze błona komórkowa wygląda tak, jak to przedstawiłam na obrazku. Jej budowa jest o wiele bardziej złożona, chodziło oczywiście o uproszczenie.

Często zabranie elektronu ważnym dla naszego organizmu cząsteczkom upośledza ich działanie lub wręcz całkowicie je blokuje.

Tu mamy zadowolony, zneutralizowany wolny rodnik, który spełnił swoje marzenie i sparował elektron. Obok żółty atom - upośledzony, niezdolny do pełnienia swoich funkcji. Takim żółtym atomem (czy cząsteczką) może być na przykład białko hemoglobina, która po utlenieniu nie jest w stanie transportować tlenu. Albo może być nim nić DNA, którego utlenienie może prowadzić do powstania mutacji genetycznych, co z kolei grozi nowotworem.

Wolne rodniki nie powstają tylko podczas procesu oddychania. Czynnikami inicjującymi ich wytwarzanie są m.in. promieniowanie ultrafioletowe, dym papierosowy, spaliny samochodowe,  niektóre leki, metale ciężkie… Właściwie wszystko co nas otacza. 

Jak je unieszkodliwić? Nie dopuszczając do stresu oksydacyjnego, który ma miejsce wtedy, gdy ilość wolnych rodników jest większa niż ilość przeciwutleniaczy. Przeciwutleniacze to tacy swego rodzaju altruiści, oddają swój elektron wolnemu rodnikowi, bez szkody dla samych siebie.

Zielony atom już nie jest agresywny, dostał swój elektron i może iść sobie na przykład na randkę i stworzyć pożyteczny dla organizmu związek. Przeciwutleniacz oddając swój elektron spełnił swoją samarytańską rolę, a cząsteczki błony komórkowej są szczęśliwe, że udało im się ujść z życiem.

Jakie substancje są skutecznymi przeciwutleniaczami? O tym już niebawem:)

Czytaj dalej

Autor: Maddie Ann

Udostępnij: